MİT ‘Dijital Gestapo’ olmaya aday

(Orjinali AGOS’ta)

Korsan Partiden Gürkan Özturan, ‘TİB’in tasfiye edilip görevlerinin MİT’e devredileceği” tartışmalarını Agos’a değerlendirdi.

Gözetim ve fişlemenin her daim başlıca sorunlardan biri olduğu coğrafyamızda, geçen yıllarla birlikte bu konudaki tek değişim, muhtemelen teknolojik olarak daha üstün araçlarla gözetimin yapılması olmuştur. Hatırlanacağı gibi, geçtiğimiz yıl Gezi Parkı protestolarında sosyal medya başta olmak üzere mümkün olan tüm iletişim araçlarını kullanarak insanları sokağa davet edenlerin bir listesi çıkarılmak istenmişti. Başbakanın, Milli İstihbarat Teşkilatı’na (MİT) talimat verdiğini belirtmesinin ardından, böyle bir altyapının mevcut olmadığının basına bildirilmesi de uzun sürmemişti. Aradan geçen bir yılda internet ortamındaki yayınları düzenleyen, sansür temelli 5651 sayılı kanun geldi. MİT yasasında yapılan değişikliklerle gözetim ve fişlemeler olağanlaştırıldı, 17 Aralık sonrası çeşitli kurumların telekulak dinlemeleri yaptığının ortaya çıkmasıyla birlikte baskınlar yapıldı/yapılıyor; velhasıl günden güne artan bir “daha fazla denetim” arzusu var.

TİB neden MİT’e devredilir?

Başbakan, Ordu mitinginde Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı’nın (TIB) görevlerini zaten MİT’in de yapabildiğini belirterek, TİB’in kurumsal olarak kapatılacağını ve yetkilerinin de MİT’e devredileceğini haber verdi. Peki neden başkanlığını zaten bir MİT mensubu olan Cemaleddin Çelik’in yürüttüğü TİB kapatılarak yetkileri MİT’e devredilir?

MİT yasası hazırlanırken dünya çapında ve Türkiye’de hürriyetleri savunan sivil toplum kuruluşları çekincelerini dile getirmiş, yasanın bir gözetim devletini oluşturacağını, ileride hem yurttaşlar ve hem de hak ihlalleri dolayısıyla devlet için çok sayıda sorun yaratacağını belirtmişlerdi. Şimdi TİB’in yetkileriyle donatılmış bir süper-güçlü istihbarat teşkilatı olma yolunda olan MİT, son günlerdeki deyimle ‘Dijital Gestapo’ olmaya aday. Kuvvetler ayrılığı ilkesinin önüne konan bir engel olarak tüm yetkileri olabildiğince merkezileştirme eğiliminin bir parçası olan bu tavır, akıllara bu eğilimin diğer devletlerdeki uygulamalarını getiriyor.

NSA skandalının öğrettiği

Edward Snowden’in ortaya çıkardığı NSA dinleme skandalının ardından, internet yönetimi alanında devletlerin hem daha fazla yatırım hem de daha fazla gizlilik planlarıyla paralel değerlendirilebilecek MİT girişimi, dünyadaki gözetim ve fişleme uygulamalarından ayrı düşünülmemelidir. 11 Eylül saldırıları sonrası çıkarılan yasalarla üstün nitelikli gözetim mekanizmaları kurmaya başlayan ABD’de, 2003’ten bu yana binlerce insanın yaşamı, telefonları ve dijital cihazlarındaki kameralar aracılığıyla yasalara aykırı şekilde kayıt altında tutularak taciz edilmişti.

Karşılıklı ifşa riski

TİB kurulmadan önce farklı devlet organlarının yasadışı dinlemeler yürütmüş olması, bir noktada birbirlerini ifşa etmelerine neden olmuştu. İktidarların güvencesinin gizlilik olduğu ortamlarda ise bu vaziyet büyük bir risk demek. Bugün daha da üstün niteliklerle donatılan ve dokunulmaz addedilen yepyeni kurumlar/yapılar ortaya çıkarılırken hatırlanması gereken en önemli husus, bir gün bu kurumların da denetimsizlikle raydan çıkması halinde her türlü hukuk ihlalinin ifşa olacağıdır.

Bireylerin hak ve hürriyetleri kapsamında yer alan, uluslararası hukuk ve anayasa güvencesindeki mahremiyet hakkı ve henüz Türkiye’de devlet tarafından tanınmayan anonimlik hakkına rağmen MİT süper yetkilerle donatılmış bir muhaberat unsuruna dönüşüyor. Yine de devlet büyüklerimizin bireyin ve yurttaşın haklarını hiçbir zaman gözetmediğini söylemek de haksızlık olur. Öyle ki herkesin her hareketinin takip edildiği, her telefon görüşmesinin kayıt altında tutulduğu ve özel yaşamın sistemli bir biçimde ihlal edildiği bir ortamda, güzide bakanlarımızdan Binali Yıldırım “Dinlenilmek istemiyorsanız telefonla konuşmayın” diyerek bizleri uyarmıştı.

This entry was posted in agos, AKP, Censorship, Digital, Social Media, Surveillance State, Turkey and tagged , , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s